Woont u in Tilburg en heeft u te maken met deze familierechtkwestie? Onze familierechtadvocaten in Tilburg helpen u graag verder met deskundig advies en begeleiding.
Stiefouderadoptie: Wanneer Kan een Stiefouder een Kind Adopteren?
Stiefouderadoptie is een bijzondere vorm van adoptie waarbij de partner van een ouder het kind van die ouder adopteert. Na de adoptie wordt de stiefouder juridisch de ouder van het kind, met alle rechten en plichten die daarbij horen. De wettelijke basis is Boek 1, titel 12 BW (artikelen 1:227 t/m 1:232 BW).
Wettelijke voorwaarden
Op grond van artikel 1:227 en 1:228 BW gelden de volgende cumulatieve voorwaarden:
1. Samenlevingsvereiste
De stiefouder en de ouder moeten ten minste drie aaneengesloten jaren hebben samengeleefd (art. 1:227 lid 2 BW). Dit kan op basis van een huwelijk, geregistreerd partnerschap of samenlevingsovereenkomst.
2. Verzorgingsvereiste
De stiefouder moet het kind gedurende ten minste een jaar hebben verzorgd en opgevoed (art. 1:227 lid 2 BW). De stiefouder moet daadwerkelijk een verzorgende en opvoedende rol hebben gehad.
3. Niets meer te verwachten
Het kind mag op het tijdstip van het verzoek niets meer te verwachten hebben van de oorspronkelijke ouder in zijn hoedanigheid van ouder (art. 1:227 lid 3 BW). De Hoge Raad heeft verduidelijkt dat dit niet vereist dat er helemaal geen contact meer is, maar dat de oorspronkelijke ouder geen wezenlijke bijdrage meer levert aan verzorging en opvoeding.
4. Belang van het kind
De adoptie moet in het kennelijk belang van het kind zijn (art. 1:227 lid 3 BW).
Instemming biologische ouder
De positie van de oorspronkelijke ouder is cruciaal. Op grond van art. 1:228 lid 2 BW wordt het verzet van de oorspronkelijke ouder niet in aanmerking genomen indien:
- Het kind en de ouder niet of nauwelijks in gezinsverband hebben samengeleefd
- De ouder het gezag heeft misbruikt of de verzorging ernstig heeft verwaarloosd
- De ouder onherroepelijk is veroordeeld voor bepaalde misdrijven tegen het kind
De procedure bij de rechtbank
Stap 1: Verzoekschrift
Een advocaat dient het verzoek in bij de rechtbank met geboorteakte, bewijs van samenwoning, eventuele instemmingsverklaring en gezagsregisteruittreksel.
Stap 2: Raadsonderzoek
De Raad voor de Kinderbescherming onderzoekt de gezinssituatie, de band tussen stiefouder en kind, de positie van de biologische ouder en het belang van het kind.
Stap 3: Zitting
Alle betrokkenen worden gehoord. Kinderen van 12 jaar en ouder worden door de rechter gehoord.
Stap 4: Beschikking
De rechter doet uitspraak. Hoger beroep is mogelijk bij het gerechtshof.
Rechtsgevolgen
Voor de stiefouder
- Wordt juridisch ouder van het kind
- Krijgt gezamenlijk gezag met de andere ouder
- Ontstaat onderhoudsplicht (art. 1:392 BW)
- Kind wordt erfgenaam (art. 4:10 BW)
Voor de oorspronkelijke ouder
- Familierechtelijke betrekking wordt verbroken (art. 1:229 lid 2 BW)
- Gezag vervalt
- Onderhoudsplicht vervalt
- Kind is niet langer erfgenaam
Naamswijziging
Bij de adoptie kunnen ouders verzoeken om wijziging van de geslachtsnaam. Het kind kan de achternaam van de stiefouder krijgen. Kinderen van 12 jaar en ouder moeten instemmen.
Partneradoptie bij duo-ouders
Partneradoptie bij paren van gelijk geslacht volgt dezelfde voorwaarden. Bij duo-moeders kan de meemoeder het kind adopteren. Bij duo-vaders is partneradoptie vaak de enige weg naar juridisch ouderschap. Het leeftijdsverschil van 18 jaar geldt niet bij partneradoptie.
Kosten en duur
- Griffierecht: circa EUR 314
- Advocaatkosten: EUR 1.500 tot EUR 3.500
- Gesubsidieerde rechtsbijstand: mogelijk bij lager inkomen
- Doorlooptijd: 6 tot 12 maanden
Juridisch advies
Stiefouderadoptie is een ingrijpende stap met verstrekkende gevolgen. Een gespecialiseerde familierechtadvocaat kan u adviseren over de haalbaarheid en begeleiden bij de procedure. Neem contact op voor een vrijblijvend adviesgesprek.